સુપ્રીમ કોર્ટે આદેશ આપ્યો છે કે માન્ય થર્ડ-પાર્ટી વીમા વગરના વાહનોને પેટ્રોલ પંપ પર ઇંધણ ન મળે તે માટે પાયલોટ પ્રોજેક્ટ શરૂ કરવામાં આવે. દેશમાં 56% વાહનો વીમા વગર દોડી રહ્યા હોવાની ગંભીર નોંધ લઈને કોર્ટે નવા વાહનો માટે વીમાની મુદત પણ વધારી છે.
રોડ સુરક્ષા અને મોટર વાહન અધિનિયમના કડક અમલીકરણ માટે સુપ્રીમ કોર્ટે વાહન વીમા સંદર્ભે એક ઐતિહાસિક અને મહત્વપૂર્ણ આદેશ આપ્યો છે. ન્યાયાધીશ સંજય કરોલ અને પ્રશાંત કુમાર મિશ્રાની બેન્ચે નોંધ્યું છે કે દેશમાં મોટી સંખ્યામાં વાહનો વીમા વગર દોડી રહ્યા છે, જેના કારણે માર્ગ અકસ્માતનો ભોગ બનેલા પીડિતોને સમયસર વળતર મળતું નથી.
મુખ્ય નિર્દેશો અને આંકડાઓ
-
વીમા વગરના વાહનોની સંખ્યા: સંસદીય સ્થાયી સમિતિના 2024-25ના અહેવાલ મુજબ, દેશમાં આશરે 56 ટકા વાહનો (આશરે 165.4 મિલિયન વાહનો) વીમા વિના ચાલી રહ્યા છે, જ્યારે કુલ નોંધાયેલા વાહનોની સંખ્યા આશરે 304.8 મિલિયન છે.
-
પેટ્રોલ પંપ પર પાયલોટ પ્રોજેક્ટ: કોર્ટે વીમા નિયમનકાર IRDAI અને માર્ગ પરિવહન મંત્રાલયને એક સિસ્ટમ વિકસાવવા નિર્દેશ આપ્યો છે, જેથી વાહનની વીમા સ્થિતિ ચકાસ્યા પછી જ પેટ્રોલ પંપ પર ઇંધણ પૂરું પાડી શકાય. આ પ્રસ્તાવ સામે પેટ્રોલિયમ મંત્રાલયે પણ વાંધો ઉઠાવ્યો નથી.
-
નવા વાહનો માટે વીમાની અવધિમાં વધારો: અગાઉના નિયમ મુજબ નવી કાર માટે 3 વર્ષ અને ટુ-વ્હીલર માટે 5 વર્ષનો વીમો ફરજિયાત હતો, જેને વધારીને હવે નવી કાર માટે 4 વર્ષ અને ટૂ-વ્હીલર માટે 6 વર્ષ કરવામાં આવ્યો છે.
-
ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ: ANPR (Automatic Number Plate Recognition) કેમેરા અને વિશેષ મોબાઇલ એપ્લિકેશનની મદદથી પોલીસ સ્થળ પર જ વીમાની સ્થિતિ ચકાસીને ઇ-ચલણ જારી કરી શકશે.
