મહિલાઓમાં થાઈરોઈડની સમસ્યા ઝડપથી વધી રહી છે. થાઈરોઈડમાં શું ખાવું અને શું ન ખાવું? વજન ઘટાડવા અને સ્વસ્થ રહેવા માટેની બેસ્ટ ડાયેટ અને લાઈફસ્ટાઈલ ટિપ્સ અહીં જાણો.
અમદાવાદ, રવિવાર
આજકાલ મહિલાઓમાં થાઈરોઈડની સમસ્યા ખૂબ જ સામાન્ય બની ગઈ છે. થાઈરોઈડ ખરેખર આપણા ગળાના આગળના ભાગમાં આવેલી એક નાની ગ્રંથિ છે. આ ગ્રંથિ શરીરમાં મેટાબોલિઝ્મને કંટ્રોલ કરતા હોર્મોન્સ બનાવે છે. જો આ હોર્મોન્સ જરૂર કરતાં વધારે કે ઓછા બનવા લાગે, તો આખા શરીરનું બેલેન્સ ખોરવાઈ જાય છે.
મહિલાઓમાં થાઈરોઈડ થવા પાછળ ઘણા કારણો જવાબદાર હોઈ શકે છે. જેમાં વધારે પડતું ટેન્શન (સ્ટ્રેસ), ખરાબ દિનચર્યા, આયોડિનની કમી, ઓટોઈમ્યુન બીમારીઓ, વારસાગત કારણો અને પ્રેગ્નન્સી દરમિયાન થતા હોર્મોનલ ફેરફારો મુખ્ય છે. જ્યારે થાઈરોઈડની અસર થાય ત્યારે વજન અચાનક વધવા કે ઘટવા લાગે છે. આ ઉપરાંત થાક લાગવો, વાળ ખરવા, મૂડ સ્વિંગ્સ અને અનિયમિત પીરિયડ્સ જેવા લક્ષણો પણ જોવા મળે છે. થાઈરોઈડ હોર્મોન્સ પર આપણા ખોરાકની સીધી અસર થાય છે. તેથી જો તમને થાઈરોઈડ હોય તો ડાયેટ બાબતે ખૂબ જ સાવધાન રહેવું જોઈએ. ચાલો જાણીએ કે થાઈરોઈડના દર્દીઓએ કઈ વસ્તુઓ ખાવી જોઈએ અને કઈ વસ્તુઓથી દૂર રહેવું જોઈએ.
થાઈરોઈડમાં આ વસ્તુઓ ખાવાનું ટાળો
સ્ત્રી રોગ નિષ્ણાતોના મતે, થાઈરોઈડની સમસ્યા હોય ત્યારે અમુક ખોરાકથી દૂર રહેવું જ બહેતર છે:
જંક ફૂડ અને તળેલો ખોરાક: વધારે પડતો પ્રોસેસ્ડ અને તળેલો ખોરાક ખાવાથી વજન વધે છે અને મેટાબોલિઝ્મ ધીમું પડે છે.
ખાંડ અને મીઠાઈઓ: વધારે પડતી ખાંડ કે ગળી વસ્તુઓનું સેવન થાઈરોઈડના દર્દીઓ માટે નુકસાનકારક છે.
સોયા પ્રોડક્ટ્સ: સોયાબીન કે તેમાંથી બનતી વસ્તુઓનું વધુ પડતું સેવન થાઈરોઈડની દવાની અસરને ઘટાડી શકે છે. તેથી ડૉક્ટરને પૂછ્યા વિના તેનો ઉપયોગ ટાળવો.
કાચા શાકભાજી: કોબીજ, ફુલાવર અને બ્રોકલી જેવા ક્રુસિફેરસ શાકભાજી ક્યારેય કાચા ન ખાવા જોઈએ. જોકે, તમે તેને સારી રીતે રાંધીને સામાન્ય માત્રામાં ખાઈ શકો છો.
કેફીન અને આલ્કોહોલ: વધારે પડતી ચા-કોફી (કેફીન) કે આલ્કોહોલનું સેવન હોર્મોન્સનું સંતુલન બગાડી શકે છે.
આયોડિનનું વધુ પડતું સેવન: શરીરમાં આયોડિન જરૂરી છે, પરંતુ તેનું વધુ પડતું સેવન પણ થાઈરોઈડમાં નુકસાન કરી શકે છે, તેથી તેનું બેલેન્સ જાળવવું જરૂરી છે.
થાઈરોઈડના દર્દીઓએ શું ખાવું જોઈએ?
થાઈરોઈડમાં પોષણયુક્ત અને સંતુલિત આહાર લેવો ખૂબ જ ફાયદાકારક સાબિત થાય છે. તમારા રોજના ડાયેટમાં લીલા પાંદડાવાળા શાકભાજી, તાજા ફળો, આખા અનાજ અને કઠોળનો સમાવેશ કરો. પ્રોટીન મેળવવા માટે દહીં, ચીઝ, ઈંડા અને કઠોળ ઉત્તમ વિકલ્પ છે. દિવસભર પૂરતા પ્રમાણમાં પાણી પીવો. ફાઈબરવાળો ખોરાક વધુ લો, જેથી પાચનતંત્ર સારું રહે અને વજન પણ કંટ્રોલમાં રાખી શકાય.
આ બાબતોનું પણ ખાસ ધ્યાન રાખો
થાઈરોઈડને કંટ્રોલમાં રાખવા માટે માત્ર ડાયેટ કે દવાઓ જ પૂરતી નથી, પરંતુ સ્વસ્થ લાઈફસ્ટાઈલ પણ એટલી જ જરૂરી છે. રોજિંદા જીવનમાં કસરત, યોગ કે ધ્યાન (Meditation) કરવાની આદત પાડો. પૂરતી અને ગાઢ ઊંઘ લો. ડૉક્ટરે આપેલી દવાઓનો કોર્સ સમયસર લો અને નિયમિત અંતરે થાઈરોઈડનો રિપોર્ટ કરાવતા રહો, જેથી સ્વાસ્થ્યની સાચી સ્થિતિ જાણી શકાય. ડાયેટમાં કોઈપણ મોટો ફેરફાર કરતા પહેલાં એકવાર તમારા ડૉક્ટરની સલાહ ચોક્કસથી લેવી.
