ટ્રમ્પે ગ્રેહામ કાયદા હેઠળ રશિયન તેલ ખરીદદારો પરના 100% સુધીના ટેરિફ માફ કર્યા; ભારત-ચીનને રાહત, પણ જોગવાઈઓ કાયમી રદ નથી.
અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે આંતરરાષ્ટ્રીય વેપાર નીતિમાં અત્યંત મહત્ત્વનો નિર્ણય લીધો છે. અહેવાલો મુજબ ટ્રમ્પે શુક્રવારે એક્ઝિક્યુટિવ ઓર્ડર દ્વારા ‘લિન્ડસે ઓ. ગ્રેહામ સેન્શનિંગ રશિયા એન્ડ ઇરાન એક્ટ 2026’ની મુખ્ય જોગવાઈઓ અમલમાં મૂકી અને તરત સ્થગિત કરી, જેનાથી ભારત અને ચીન સહિતના દેશોને રાહત મળી છે. ટ્રમ્પે કોંગ્રેસને જણાવ્યું કે આ છૂટ અમેરિકાના રાષ્ટ્રીય હિતમાં છે.
શું હતો કાયદો?
આ કાયદા પર ટ્રમ્પે ગયા મહિને હસ્તાક્ષર કર્યા હતા. તેણે રાષ્ટ્રપતિને એક મહિનાનો સમય આપ્યો હતો, જેમાં રશિયન ક્રૂડના ટોચના પાંચ ખરીદદારો ચીન, ભારત, સ્લોવાકિયા, હંગેરી અને અઝરબૈજાનના માલ પર 100% ટેરિફ લાદી શકાય. કાયદાની સૌથી કડક જોગવાઈ મુજબ જે દેશો રશિયા પાસેથી ક્રૂડ ઓઈલ અને કુદરતી ગેસની ખરીદી ચાલુ રાખે તેમના પર ભારે શુલ્ક લાદી શકાય. રશિયન માલ પર ટેરિફ 500% સુધી વધારવાની પણ જોગવાઈ હતી. કાયદાના મુખ્ય સમર્થકોમાંના એક દિવંગત સેનેટર લિન્ડસે ગ્રેહામ હતા, જેમના નામે જ આ કાયદો ઓળખાય છે.
નિર્ણય કેમ મહત્ત્વનો?
ટેરિફ અમલમાં આવવાની સમયમર્યાદા રવિવાર, 18 ઓક્ટોબરે પૂરી થવાની હતી, એટલે નિર્ણય એક દિવસ પહેલાં આવ્યો. રશિયા ભારતનો સૌથી મોટો ક્રૂડ સપ્લાયર હોવાથી આ છૂટ ભારત માટે નોંધપાત્ર રાહત ગણાય છે. જો ટ્રમ્પે 100% ટેરિફ લાદ્યો હોત તો રશિયા પાસેથી મોટા પ્રમાણમાં ઊર્જા ખરીદતા ભારત અને ચીનને ભારે આર્થિક નુકસાન થયું હોત. swarajyamag
સમય અને પૃષ્ઠભૂમિ
આ નિર્ણય અમેરિકી વિદેશ મંત્રી માર્કો રુબિયોની ભારત મુલાકાત સાથે સુસંગત છે, જેમાં 20 ઓક્ટોબરે મુંબઈમાં વાતચીત નક્કી છે. અહેવાલ મુજબ આ પગલું ટ્રમ્પની મોસ્કો પ્રત્યેના અભિગમમાં ફેરફારનો સંકેત આપે છે.
કાયમી રાહત નથી
બિઝનેસ ટુડેના અહેવાલ મુજબ આ નિર્દેશ રશિયા સંબંધિત ટેરિફના અમલને સ્થગિત કરે છે, પણ જોગવાઈઓ કાયમી રીતે દૂર કરતો નથી, જેથી ટ્રમ્પ પાસે વિકલ્પ રહે છે. એટલે ભવિષ્યમાં ટેરિફનું જોખમ ફરી ઊભું થઈ શકે.
