પેટ્રોલ-ડીઝલ બાદ હવે 384 જીવન રક્ષક દવાઓ મોંઘી થવાની તૈયારીમાં છે. મિડલ ઈસ્ટ સંકટને કારણે કેન્દ્ર સરકાર દવાઓના ભાવમાં ઈમરજન્સી વધારો કરી શકે છે. જાણો કઈ દવાઓ મોંઘી થશે અને પીએમ મોદીએ શું અપીલ કરી.
અમદાવાદ. શુક્રવાર
મિડલ ઈસ્ટ (પશ્ચિમ એશિયા)માં ચાલી રહેલા તણાવ અને વૈશ્વિક સપ્લાય ચેઈન ખોરવાઈ જવાના કારણે સામાન્ય જનતા પર મોંઘવારીનો બોજ સતત વધી રહ્યો છે. દેશમાં પેટ્રોલ, ડીઝલ અને દૂધના ભાવ વધ્યા બાદ હવે બીમાર લોકો માટે માઠા સમાચાર છે. પ્રાપ્ત થતી લેટેસ્ટ માહિતી મુજબ, કેન્દ્ર સરકાર ટૂંક સમયમાં 384 આવશ્યક અને જીવન રક્ષક દવાઓના ભાવમાં આપાતકાલીન વધારો (Emergency Price Hike) કરવા જઈ રહી છે.
ભાવ વધારાનું મુખ્ય કારણ શું છે?
પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા યુદ્ધની સીધી અસર ભારતીય ફાર્માસ્યુટિકલ (દવા) ઉદ્યોગ પર પડી છે. દવા બનાવવા માટે જરૂરી કાચો માલ (Active Pharmaceutical Ingredients – API) અને કેમિકલ્સની કિંમતોમાં 200 થી 300 ટકાનો તોતિંગ ઉછાળો આવ્યો છે. આ સાથે પેકેજિંગ મટીરિયલ અને આંતરરાષ્ટ્રીય ટ્રાન્સપોર્ટેશનનો ખર્ચ પણ આસમાને પહોંચ્યો છે, જેના કારણે દવા કંપનીઓ માટે ભાવ વધારવો અનિવાર્ય બની ગયો છે.
રાહતના સમાચાર: વધારો માત્ર હંગામી (Temporary) હશે
જોકે, એક સારી વાત એ છે કે આ ભાવ વધારો કાયમી નહીં હોય. બજારના સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં સ્થિતિ થાળે પડતા અને કાચા માલની સપ્લાય સામાન્ય થતા જ આ વધેલા ભાવ પાછા ખેંચી લેવામાં આવશે. હાલમાં આ મુદ્દે રાષ્ટ્રીય ઔષધિ મૂલ્ય નિર્ધારણ પ્રાધિકરણ (NPPA), વાણિજ્ય મંત્રાલય અને ફાર્માસ્યુટિકલ્સ વિભાગ વચ્ચે ઉચ્ચ સ્તરીય બેઠકો ચાલી રહી છે.
કઈ-કઈ દવાઓના ભાવ વધશે?
આ ઈમરજન્સી વધારા હેઠળ રોજબરોજ વપરાતી અનેક મહત્વની દવાઓ મોંઘી થશે, જેમાં મુખ્યત્વે નીચે મુજબની દવાઓ સામેલ છે:
દર્દ નિવારક અને તાવ: પેરાસીટામોલ (Paracetamol).
એન્ટીબાયોટીક્સ: એમોક્સિસિલિન (Amoxicillin) અને એઝિથ્રોમાઇસિન (Azithromycin).
હૃદય રોગ અને બ્લડ પ્રેશર: એમ્લોડિપાઇન (Amlodipine) અને એટોરવાસ્ટેટિન (Atorvastatin).
સ્ટોરોઇડ્સ અને વિટામિન્સ: ડેક્સામેથાસોન (Dexamethasone) અને વિટામિન સી (Ascorbic Acid).
પેટ્રોલ-ડીઝલના ભાવ અને પીએમ મોદીની અપીલ
તાજેતરમાં દેશમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવમાં સરેરાશ 3.90 નો વધારો ઝીંકાયો છે. જેના કારણે નવી દિલ્હીમાં પેટ્રોલ 98.64 રૂપિયા અને ડીઝલ 91.58 રૂપિયા પર પહોંચી ગયું છે. આ આર્થિક સ્થિતિને જોતા વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ દેશના વિદેશી હૂંડિયામણ ભંડાર (Foreign Exchange Reserves) ને બચાવવા અને ચાલુ ખાતાની ખાધ (CAD) ને કંટ્રોલમાં રાખવા માટે દેશવાસીઓને ખાસ અપીલ કરી છે. પીએમ મોદીએ લોકોને ઇંધણનો સમજી-વિચારીને ઉપયોગ કરવા, સોનાની ખરીદી ઘટાડવા અને હાલ પૂરતી વિદેશ યાત્રાઓ ટાળવા વિનંતી કરી છે.
સરકારનું એલર્ટ અને LPG સપ્લાયની ચિંતા
બીજી તરફ, પેટ્રોલિયમ મંત્રાલયના સંયુક્ત સચિવ સુજાતા શર્માએ ખાતરી આપી છે કે દેશમાં ક્રૂડ, પેટ્રોલ અને ડીઝલનો પૂરતો સ્ટોક છે. ભારતમાં દર મહિને 1 કરોડ ટન ડીઝલનું ઉત્પાદન થાય છે, જ્યારે સામે વપરાશ માત્ર 85 લાખ ટન છે.
પરંતુ ચિંતાનો વિષય એલપીજી (LPG) નો છે. ભારત તેની LPG ની 60 ટકા માંગ આયાત દ્વારા પૂરી કરે છે, જેમાંથી 90 ટકા સપ્લાય સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ (Strait of Hormuz) મારફતે આવે છે. યુદ્ધના કારણે આ માર્ગ હાલ બંધ જેવી સ્થિતિમાં હોવાથી સપ્લાય ચેઈન ખોરવાઈ છે. આ સંકટનો સામનો કરવા માટે સરકારે હવે સ્થાનિક સ્તરે ગેસનું ઉત્પાદન વધારવા પર ભાર મૂકવાનું શરૂ કરી દીધું છે.
