નેપાળમાં આગામી સામાન્ય ચૂંટણીઓ પહેલા રાજાશાહીની માંગ તેજ થઈ છે. કાઠમંડુમાં હજારો લોકોએ ‘રાજાને પાછા લાવો’ના નારા સાથે વિશાળ રેલી યોજી. જાણો શું છે સમગ્ર વિવાદ.
નેપાળ, મંગળવાર
ભારતના પડોશી દેશ નેપાળમાં રાજકીય ગરમાવો ફરી એકવાર ચરમસીમાએ પહોંચ્યો છે. દેશમાં આગામી સમયમાં યોજાનારી સામાન્ય ચૂંટણીઓ પહેલા જનતાનો એક મોટો વર્ગ ફરીથી રાજાશાહીની સ્થાપના કરવાની માંગ સાથે રસ્તા પર ઉતરી આવ્યો છે. રવિવારે નેપાળની રાજધાની કાઠમંડુમાં સેંકડો લોકોએ એક વિશાળ રેલી કાઢીને સમગ્ર વિશ્વનું ધ્યાન ખેંચ્યું હતું.
‘રાજાને પાછા લાવો’ના નારાથી ગુંજ્યું કાઠમંડુ
આ પ્રદર્શન 18મી સદીમાં શાહ વંશની સ્થાપના કરનાર પૃથ્વી નારાયણ શાહની જન્મજયંતિ નિમિત્તે યોજવામાં આવ્યું હતું. આ પ્રસંગે રાજાશાહીના સમર્થકોએ ભારે સૂત્રોચ્ચાર કર્યા હતા. રેલીમાં ‘અમે અમારા રાજાને પ્રેમ કરીએ છીએ’ અને ‘રાજાને પાછા લાવો, દેશ બચાવો’ જેવા નારાઓ ગુંજી ઉઠ્યા હતા. ઉલ્લેખનીય છે કે, સપ્ટેમ્બરમાં થયેલી હિંસા અને ‘જેન-ઝી’ આંદોલન બાદ બનેલી વચગાળાની સરકારના સમયમાં આટલી મોટી સંખ્યામાં લોકોનું રસ્તા પર ઉતરવું એ સરકાર માટે ચિંતાનો વિષય બન્યો છે.
શા માટે થઈ રહી છે રાજાશાહીની માંગ?
પ્રદર્શનકારીઓ અને રાજાશાહીના સમર્થકો પાસે તેમની માંગણી પાછળ મજબૂત દલીલો છે. સમર્થકોનું માનવું છે કે વર્ષ 2008માં રાજા જ્ઞાનેન્દ્ર વિક્રમ શાહને હટાવ્યા બાદ જે લોકશાહી કે ગણતંત્ર વ્યવસ્થા અમલમાં આવી, તે દેશને સ્થિરતા આપવામાં નિષ્ફળ રહી છે. નેપાળ છેલ્લા ઘણા વર્ષોથી સતત બદલાતી સરકારો અને રાજકીય ખેંચતાણનો સામનો કરી રહ્યું છે. પ્રદર્શનકારીઓનું કહેવું છે કે દેશમાં ફરીથી એકતા અને વ્યવસ્થા સ્થાપિત કરવા માટે રાજાની વાપસી એકમાત્ર ઉકેલ છે.
ચૂંટણી પહેલા નવો વળાંક
નેપાળમાં માર્ચ મહિનામાં સંસદીય ચૂંટણીઓ યોજાવાની છે. ચૂંટણીના આરે ઉભેલા દેશમાં રાજાશાહીનો મુદ્દો ફરી ઉછળતા રાજકીય વિશ્લેષકો તેને એક મોટા વળાંક તરીકે જોઈ રહ્યા છે. જોકે, અગાઉની રેલીઓમાં હિંસાના બનાવો બન્યા હતા, પરંતુ આ વખતનું પ્રદર્શન શાંતિપૂર્ણ રહ્યું હતું. તેમ છતાં, કોઈપણ અનિચ્છનીય ઘટનાને રોકવા માટે કાઠમંડુના રસ્તાઓ પર ચુસ્ત પોલીસ બંદોબસ્ત તૈનાત કરવામાં આવ્યો હતો.
નેપાળમાં લોકશાહી વિરુદ્ધ રાજાશાહીનો આ જંગ હવે ચૂંટણીના મેદાનમાં કેવું સ્વરૂપ લેશે તે જોવું રસપ્રદ રહેશે. શું લોકોનો આ આક્રોશ વોટમાં બદલાશે? તે તો આવનારો સમય જ બતાવશે, પરંતુ હાલ પૂરતું તો નેપાળની શેરીઓમાં રાજાશાહીની ગુંજ સંભળાઈ રહી છે.
