ગુજરાતમાં છેલ્લા ત્રણ વર્ષમાં 36.46 લાખ દર્દીઓ હોસ્પિટલમાં દાખલ થયા છે. આયુષ્માન કાર્ડ પાછળ 10,132 કરોડનો ખર્ચ થયો હોવા છતાં કેન્સર અને ડાયાબિટીસ જેવા રોગોનું જોખમ કેમ વધી રહ્યું છે? વાંચો ખાસ અહેવાલ.
ગાંધીનગર, ગુરૂવાર
ગુજરાત સરકાર ઘણીવાર એવા દાવા કરે છે કે રાજ્ય આરોગ્ય ક્ષેત્રે હરણફાળ ભરી રહ્યું છે. મેડિકલ ટુરિઝમની વાતો થાય છે અને કહેવાય છે કે વિદેશથી લોકો અહીં સારવાર માટે આવે છે. પરંતુ કેન્દ્રીય આરોગ્ય વિભાગના તાજેતરના આંકડા કંઈક અલગ જ વાસ્તવિકતા રજૂ કરી રહ્યા છે. કડવી હકીકત એ છે કે ગુજરાતમાં બીમારીઓ પર કાબૂ મેળવવામાં સફળતા મળી નથી અને રાજ્ય ‘બિમાર ગુજરાત’ તરફ આગળ વધી રહ્યું હોય તેવું લાગી રહ્યું છે.
ત્રણ વર્ષમાં 36 લાખથી વધુ દર્દીઓ હોસ્પિટલ પહોંચ્યા
સરકારી આંકડાઓ મુજબ છેલ્લા ત્રણ વર્ષમાં ગુજરાતમાં કુલ 36.46 લાખ દર્દીઓને હોસ્પિટલમાં દાખલ થવાની નોબત આવી છે. જો આ આંકડાને વર્ષ પ્રમાણે જોઈએ તો સ્થિતિ વધુ ગંભીર જણાય છે કારણ કે દર વર્ષે બીમાર પડતા લોકોની સંખ્યા સતત વધી રહી છે:
વર્ષ 2022-23: 9.15 લાખ દર્દીઓ દાખલ થયા.
વર્ષ 2023-24: આ સંખ્યા વધીને 12.80 લાખ થઈ.
વર્ષ 2024-25: સૌથી વધુ 14.51 લાખ લોકોએ હોસ્પિટલમાં સારવાર લેવી પડી.
આ આંકડા સ્પષ્ટ કરે છે કે દર વર્ષે સરેરાશ 12 લાખથી વધુ ગુજરાતીઓ ગંભીર રીતે બીમાર પડી રહ્યા છે.
આયુષ્માન કાર્ડ પાછળ અબજોનો ખર્ચ
સરકાર લોકોને 10 લાખ રૂપિયા સુધીની મફત સારવારની સુવિધા આયુષ્માન કાર્ડ દ્વારા આપે છે. છેલ્લા ત્રણ વર્ષમાં આ કાર્ડના સહારે સારવાર લેનારા દર્દીઓ પાછળ સરકારે કુલ 10,132 કરોડ રૂપિયાનો ખર્ચ કર્યો છે. નવાઈની વાત એ છે કે જેમ દર્દીઓની સંખ્યા વધી રહી છે, તેમ સારવારનો ખર્ચ પણ દર વર્ષે લાખો કરોડોમાં વધી રહ્યો છે. બજેટમાં પણ આરોગ્ય માટે મોટી રકમ ફાળવવામાં આવે છે, છતાં જમીની હકીકત સુધરવાનું નામ નથી લેતી.
કયા રોગોનું જોખમ સૌથી વધુ છે?
એક બાજુ ‘સ્વસ્થ ગુજરાત’ના નારા લગાવવામાં આવે છે, તો બીજી બાજુ હોસ્પિટલો દર્દીઓથી ઉભરાઈ રહી છે. રાજ્યમાં ખાસ કરીને નીચે મુજબની બીમારીઓનું પ્રમાણ ચિંતાજનક સ્તરે પહોંચ્યું છે:
કેન્સર અને ડાયાબિટીસ જેવા ગંભીર રોગો.
ચેપી રોગોનું વધતું પ્રમાણ.
પાણીજન્ય રોગો જેવા કે કોલેરા અને ટાઇફોઇડ.
મચ્છરજન્ય રોગો જેવા કે ડેન્ગ્યુ અને ચિકનગુનિયા.
ગુજરાત આ રોગોની યાદીમાં દેશના અન્ય રાજ્યોની સરખામણીએ ઉપરના ક્રમે છે. મેડિકલ ટુરિઝમને વેગ આપવાની વાતો વચ્ચે સ્થાનિક સ્તરે વધતી બીમારીઓ સરકાર માટે મોટો પડકાર બની રહી છે. જો સરકાર આ ગંભીર મુદ્દે કડક પગલાં નહીં ભરે, તો આગામી વર્ષોમાં આરોગ્યની સ્થિતિ વધુ કથળી શકે છે.
